Tác động của việc áp dụng Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế (IFRS) đến mức độ chấp nhận rủi ro của doanh nghiệp Việt Nam
DOI:
https://doi.org/10.33301/JED.VI.2729Từ khóa:
Chấp nhận rủi ro, IFRS, Lý thuyết Người đại diện, Lý thuyết Tín hiệu, Sai biệt képTóm tắt
Từ năm 2025, Bộ Tài Chính yêu cầu áp dụng bắt buộc Chuẩn mực Báo cáo Tài chính Quốc tế (IFRS) với một số nhóm doanh nghiệp tại Việt Nam. Nghiên cứu này xem xét tác động của IFRS đến mức độ chấp nhận rủi ro của doanh nghiệp, dựa trên khung lý thuyết Người đại diện (Agency Theory) và Tín hiệu (Signaling Theory). Áp dụng phương pháp Sai biệt kép (Difference-in-Differences - DID) trên 520 công ty niêm yết, giai đoạn 2020–2023, nghiên cứu tìm ra việc áp dụng IFRS làm giảm mức độ chấp nhận rủi ro. Hiệu ứng này mạnh hơn ở các công ty quy mô lớn, tăng trưởng nhanh và có đòn bẩy tài chính cao. Kết quả nghiên cứu nhấn mạnh việc IFRS giúp tăng cường minh bạch, giảm bất cân xứng thông tin và thúc đẩy sự thận trọng trong quản trị rủi ro. Về thực tiễn, nghiên cứu đề xuất chính sách hỗ trợ linh hoạt theo đặc trưng từng nhóm doanh nghiệp để tối ưu hiệu quả áp dụng IFRS tại Việt Nam.
Tài liệu tham khảo
Agana, J. A., Zamore, S., & Domeher, D. (2023). IFRS adoption: A systematic review of the underlying theories. Journal of Financial Reporting and Accounting, 23(4), 1677-1707. Doi: https://doi.org/10.1108/JFRA-08-2022-0317
Agarwal, N., & Chakraverty, A. (2023). Growth opportunities, information asymmetry, and dividend payout: Evidence from mandatory IFRS adoption. European Accounting Review, 32(1), 113-139. Doi: https://doi.org/10.1080/09638180.2021.1938622
Alharbi, S. S., Atawnah, N., Ali, M. J., & Eshraghi, A. (2023). Gambling culture and earnings management: A novel perspective. International Review of Economics & Finance, 86, 520-539. Doi: https://doi.org/10.1016/j.iref.2023.03.039
Allini, A., Maffei, M., Santonastaso, R., & Spagnuolo, F. (2024). Hedge accounting usage and capital investment: European evidence under IFRS requirements. Journal of Management and Governance, 29, 319-353. Doi: https://doi.org/10.1007/s10997-024-09715-x
Alsheikh, A., Hassan, M. S., Mohd-Saleh, N., Abdullah, M., & Alsheikh, W. (2021). Firm’s size, mandatory adoption of IFRS and corporate risk disclosure among listed non-financial firms in Saudi Arabia. Asian Academy of Management Journal of Accounting and Finance, 17(2), 1-28. Doi: https://doi.org/10.21315/aamjaf2021.17.2.1
Awuye, I. S., & Taylor, D. (2024). Over half a decade into the adoption of IFRS 9: a systematic literature review. Journal of Accounting Literature, 47(4), 793-814. Doi: https://doi.org/10.1108/JAL-11-2023-0204
Banerjee, S., Mitra, A., Shukla, R. N., & Dubey, R. K. (2024). Foreign Ownership and Corporate Risk Taking: Evidence from India. Indian Journal of Finance, 18(12), 24-37. Doi: https://doi.org/10.17010/ijf/2024/v18i12/174666
Bertoni, M., Candio, P., & Pediroda, V. (2024). Moderating role of voluntary IFRS adoption on earnings management and credit score of private companies. Finance Research Letters, 70, 106369. Doi: https://doi.org/10.1016/j.frl.2024.106369
Bộ Tài chính (2020). Áp dụng lần đầu chuẩn mực báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) và IFRS dành cho doanh nghiệp nhỏ và vừa tại Việt Nam. https://www.mof.gov.vn/tin-tuc-tai-chinh/tin-tuc-su-kien-8/mofucm182401
Connelly, B. L., Certo, S. T., Ireland, R. D., & Reutzel, C. R. (2011). Signaling theory: A review and assessment. Journal of Management, 37(1), 39-67. Doi: https://doi.org/10.1177/0149206310388419
Deef, A., & Radi, M. S. (2022). Adopting IFRS as a Moderating Variable on the Relationship Between Accounting Information and Market Responses: An Empirical Evidence from The Saudi Capital Market. International Journal of Customer Relationship Marketing and Management, 13(1), 1-15. Doi: https://doi.org/10.4018/IJCRMM.308467
DeFond, M. L., Hung, M., Li, S., & Li, Y. (2014). Does mandatory IFRS adoption affect crash risk? The Accounting Review, 90(1), 265–299. Doi: https://doi.org/10.2308/accr-50859
Ebach, E. M., Hertel, M., Lindermeir, A., & Tränkler, T. (2016). Toward an optimal hedging strategy considering earnings volatility through fair value accounted financial derivatives. The Journal of Risk Finance, 17(3), 310-327. Doi: https://doi.org/10.1108/JRF-07-2015-0064
Fatouh, M., Giansante, S., & Ongena, S. (2024). Leverage ratio, risk‐based capital requirements, and risk‐taking in the United Kingdom. Financial Markets, Institutions & Instruments, 33(1), 31-60. Doi: https://doi.org/10.1111/fmii.12185
Ghosh, P. K., Bairagi, R. K., & Mondal, A. (2020). Adoption of principle-based IFRS and intercompany comparability of operating performance. Asian Journal of Accounting Research, 5(2), 341–352. Doi: https://doi.org/10.1108/AJAR-03-2020-0015
Ghouma, G., Becha, H., Kalai, M., Helali, K., & Ertz, M. (2023). Do IFRS disclosure requirements reduce the cost of equity capital? Evidence from European firms. Journal of Risk and Financial Management, 16(8), 374. Doi: https://doi.org/10.3390/jrfm16080374
Giner, B., & Mora, A. (2021). Bank loan loss accounting and its contracting effects: the new expected loss models. In Accounting and Debt Markets, 111-137. Routledge.
Hock Ng, T., Lee Chong, L., & Ismail, H. (2013). Firm size and risk-taking in Malaysia’s insurance industry. The Journal of Risk Finance, 14(4), 378-391. Doi: https://doi.org/10.1108/JRF-11-2012-0079
Huyen, B. T., Hang, N. T., & Hang, N. T. M. (2025). Roadmap for the transition from VAS to IFRS: Challenges and opportunities for Vietnamese enterprises. International Journal Of All Research Writings, 6(11), 188-193.
International Accounting Standards Board (IASB). (2024). IFRS 7: Financial Instruments: Disclosures. IFRS Foundation. https://www.ifrs.org/content/dam/ifrs/publications/pdf-standards/english/2024/issued/part-a/ifrs-7-financial-instruments-disclosures.pdf?bypass=on
John, K., Litov, L., & Yeung, B. (2008). Corporate governance and risk-taking. The Journal of Finance, 63(4), 1679-1728. Doi: https://doi.org/10.1111/j.1540-6261.2008.01372.x
Kyiu, A. & Tawiah, V. (2025). IFRS 9 implementation and bank risk. Accounting Forum, 49(1), 234-258. Doi: https://doi.org/10.1080/01559982.2023.2233861
Morshed, A. (2024). Evaluating the effects of IFRS 9 on Jordanian banks’ credit and financial metrics. Banks and Bank Systems, 19(4), 70-83. Doi: http://dx.doi.org/10.21511/bbs.19(4).2024.06
Nalukenge, I., Nkundabanyanga, S. K., & Ntayi, J. M. (2018). Corporate governance, ethics, internal controls and compliance with IFRS. Journal of Financial Reporting and Accounting, 16(4), 764-786. Doi: https://doi.org/10.1108/JFRA-08-2017-0064
Nguyen, H. T. T., Nguyen, H. T. T., & Van Nguyen, C. (2023). Analysis of factors affecting the adoption of IFRS in an emerging economy. Heliyon, 9(6), e17331. Doi: https://doi.org/10.1016/j.heliyon.2023.e17331
Nguyen, T. T. H., Moslehpour, M., Vo, T. T. V., & Wong, W. K. (2020). State ownership and risk-taking behavior: An empirical approach to get better profitability, investment, and trading strategies for listed corporates in Vietnam. Economies, 8(2), 46. Doi: https://doi.org/10.3390/economies8020046
Pastiranová, O., & Witzany, J. (2022). IFRS 9 and its behavior in the cycle: The evidence on EU countries. Journal of International Financial Management & Accounting, 33(1), 5-17. Doi: https://doi.org/10.1111/jifm.12140
Phạm Thị Hoàng Anh & Nguyễn Thị Lý (2022). Tác động của việc tuân thủ chuẩn mực Báo cáo tài chính quốc tế (IFRS) đến rủi ro của các ngân hàng thương mại Việt Nam. Tạp chí Kinh tế và Phát triển, 305, 72-80. Doi: https://doi.org/10.33301/JED.VI.899
Sheikh, S. (2019). CEO power and corporate risk: The impact of market competition and corporate governance. Corporate Governance: An International Review, 27(5), 358-377. Doi: https://doi.org/10.1111/corg.12285
Thien, T. H., & Nguyen, X. H. (2021). Institutional pressures, legitimacy, risks, uncertainty and voluntary adoption of IFRS for SMEs in Vietnam. Journal of Eastern European and Central Asian Research, 8(4), 495. Doi: https://doi.org/10.15549/jeecar.v8i4.744
Wei, L., Wei, M., Jing, H., & Jing, Z. (2025). Annual report tone and bank risk-taking behavior: Evidence from China. Research in International Business and Finance, 77, 102881. Doi: https://doi.org/10.1016/j.ribaf.2025.102881
Yoo, J., & Kim, S. (2024). Impact of IFRS adoption on the disclosure of management forecasts by industry concentration. Applied Economics, 56(6), 674-691. Doi: https://doi.org/10.1080/00036846.2023.2170967
Zinn, J. O. (2019). The meaning of risk-taking – key concepts and dimensions. Journal of Risk Research, 22(1), 1-15. Doi: https://doi.org/10.1080/13669877.2017.1351465
