Ảnh hưởng của vốn nhân lực đến việc làm xanh: Vai trò điều tiết của chuyển đổi số và chất lượng quản trị môi trường
DOI:
https://doi.org/10.33301/JED.VI.3104Từ khóa:
Chuyển đổi số, quản trị môi trường, việc làm xanh, vốn nhân lực, REMTóm tắt
Nghiên cứu đánh giá ảnh hưởng của vốn nhân lực đến tỷ lệ việc làm xanh tại Việt Nam với vai trò điều tiết của chuyển đổi số và chất lượng quản trị môi trường. Sử dụng bộ dữ liệu bảng cân bằng của 63 tỉnh/thành phố giai đoạn 2022-2024 và phương pháp hồi quy dữ liệu bảng với mô hình hiệu ứng ngẫu nhiên, kết quả nghiên cứu cho thấy vốn nhân lực có ảnh hưởng tích cực đến tỷ lệ việc làm xanh tại Việt Nam. Đặc biệt, chất lượng quản trị môi trường đóng vai trò điều tiết thuận chiều, tăng cường ảnh hưởng tích cực của vốn nhân lực đến việc làm xanh. Ngược lại, chuyển đổi số có tác động điều tiết ngược chiều, phản ánh thực tế rằng trong giai đoạn 2022-2024, chuyển đổi số tại các địa phương Việt Nam chưa gắn kết chặt chẽ với mục tiêu xanh hóa sản xuất và phát triển kỹ năng xanh để tạo ra hiệu ứng cộng hưởng tích cực đối với tỷ lệ việc làm xanh. Từ đó, nghiên cứu đề xuất một số hàm ý chính sách nhằm gắn kết phát triển vốn nhân lực với nâng cao chất lượng quản trị môi trường địa phương, đồng thời thúc đẩy chuyển đổi số gắn với mục tiêu chuyển đổi xanh và phát triển bền vững tại Việt Nam.
Tài liệu tham khảo
Aceleanu, M.I. (2016). Green jobs in a green economy: Support for a sustainable development. Progress in Industrial Ecology, an International Journal, 9(4), 341-355. https://doi.org/10.1504/PIE.2015.076894
Acemoglu, D. (2002). Technical change, inequality, and the labor market. Journal of Economic Literature, 40(1), 7-72. https://www.aeaweb.org/articles?id=10.1257/0022051026976
Acemoglu, D. & Restrepo, P. (2018). The race between man and machine: Implications of technology for growth, factor shares, and employment. American economic review, 108(6), 1488-1542. https://www.aeaweb.org/articles?id=10.1257/aer.20160696.
Acemoglu, D. & Restrepo, P. (2019). Automation and new tasks: How technology displaces and reinstates labor. Journal of economic perspectives, 33(2), 3-30. https://www.aeaweb.org/articles?id=10.1257/jep.33.2.3.
Becker, G. (1964). Human capital: A theoretical and empirical analysis with special reference to education. The University of Chicago Press.
Bộ Kế hoạch và Đầu tư (2024). Báo cáo thường niên về Chuyển đổi số doanh nghiệp: Thúc đẩy chuyển đổi số, chuyển đổi xanh. NXB Thống kê, Hà Nội.
Brynjolfsson, E. & McAfee, A. (2014). The second machine age: Work progress and prosperity in a time of brilliant technologies. WW Norton & company.
Consoli, D., Marin, G., Marzucchi, A. & Vona, F. (2016). Do green jobs differ from non-green jobs in terms of skills and human capital?. Research Policy, 45(5), 1046-1060. https://doi.org/10.1016/j.respol.2016.02.007.
DiMaggio, P.J. & Powell, W.W. (1983). The iron cage revisited: Institutional isomorphism and collective rationality in organizational fields. American Sociological Review, 48(2), 147-160. https://doi.org/10.2307/2095101.
Halkos, G. & Skouloudis, A. (2018). Corporate social responsibility and innovative capacity: Intersection in a macro-level perspective. Journal of cleaner production, 182, 291-300. https://doi.org/10.1016/j.jclepro.2018.02.022.
Hoàng Thị Huệ, Nguyễn Hải Anh, Nguyễn Cao Hà Trang, Nguyễn Hải Nam, Nguyễn Khánh Hằng & Nguyễn Thu Thảo (2024). Tăng trưởng kinh tế góp phần thúc đẩy khả năng tạo việc làm xanh tại Việt Nam. Tạp Chí Kinh Tế Và Phát triển, 329, 43-52. https://doi.org/10.33301/JED.VI.1568.
ILO (2016). What is a green job?. Truy cập ngày 30 tháng 3 năm 2024, từ https://www.ilo.org/global/topics/green-jobs/news/WCMS_220248/lang--en/index.htm.
Katz, L.F. & Murphy, K.M. (1992). Changes in relative wages, 1963-1987: Supply and demand factors. The Quarterly Journal of Economics, 107(1), 35-78.
Lê Quốc Hội & Nguyễn Thị Hoài Thu (2018). Tác động của di cư trong nước đến giảm nghèo thông qua chuyển dịch cơ cấu lao động và thay đổi vốn nhân lực ở Việt Nam. Tạp chí Kinh tế và Phát triển, 258, 2-11.
Mincer, J. (1974). Schooling, Experience and Earnings, National Bureau of Economic Research. Columbia University Press, New York.
Mol, A.P.J. & Spaargaren, G. (2000). Ecological modernisation theory in debate: A review. Environmental Politics, 9(1), 17-49. https://doi.org/10.1080/09644010008414511.
OECD (2001). The Well-being of Nations: The Role of Human and Social Capital. OECD Publishing.
OECD (2019). Going Digital: Shaping Policies, Improving Lives. OECD Publishing.
Porter, M.E. & Linde, C.V.D. (1995). Toward a new conception of the environment-competitiveness relationship. Journal of economic perspectives, 9(4), 97-118. http://dx.doi.org/10.1257/jep.9.4.97
Robins, N., Gouldson, A., Irwin, W. & Sudmant, A. (2019). Investing in a just transition in the UK: How investors can integrate social impact and place-based financing into climate strategies. UK: Grantham Research Institute at LSE and the Sustainability Research Institute at the University of Leeds.
Schultz, T.W. (1961). Investment in human capital. The American Economic Review, 51(1), 1-17.
Thủy Trương (2025). Doanh nghiệp toàn cầu 'khát' nhân lực xanh. Truy cập ngày 27 tháng 05 năm 2026, từ https://vnexpress.net/doanh-nghiep-toan-cau-khat-nhan-luc-xanh-4916365.html
UNEP (2011). Towards a Green Economy: Pathways to Sustainable Development and Poverty Eradication. United Nations Environment Programme.
Vial, G. (2021). Understanding digital transformation: A review and a research agenda. Managing digital transformation, 28(2), 118-144.
VietnamPlus (2024). Training human resources crucial for digital transformation. Truy cập ngày 27 tháng 06 năm 2026, từ https://en.vietnamplus.vn/training-human-resources-crucial-for-digital-transformation-post284062.vnp
Vona, F., Marin, G., Consoli, D. & Popp, D. (2018). Environmental regulation and green skills: an empirical exploration. Journal of the Association of Environmental and Resource Economists, 5(4), 713-753.
Wang, F. & Taghvaee, V.M. (2023). Impact of technology and economic complexity on environmental pollution and economic growth in developing and developed countries: using IPAT and STIRPAT models. Environmental Science and Pollution Research, 30(29), 73349-73360. https://doi.org/10.1007/s11356-023-27569-y.
Wooldridge, J.M. (2010). Econometric analysis of cross section and panel data. MIT press.
